“Bà luôn chăm sóc yêu thương con. Chắc tại vì con là một đứa trẻ mồ côi, nên bao nhiêu yêu thương bà đều đặt hết vào con. Con mồ côi ba đã 3 năm nay, và có lẽ vì ba biết con sợ “ma” nên ba không về thăm con! Ba ơi con sợ ma thiệt nhưng con không có sợ ba đâu!”
Mỗi dòng thư là một tiếng lòng thổn thức. Em Đăng K. – một trong những trẻ mồ côi thuộc Dự án “Cùng Làm Cha Mẹ” – đã gửi gắm nỗi nhớ cha da diết qua những lời viết chân thành. Đã ba năm không còn cha bên cạnh, em vẫn ngóng trông, vẫn mong một giấc mơ gặp lại. Nhưng sâu thẳm, em hiểu: có lẽ cha không “về” trong mơ vì sợ em hoảng hốt. Bà là người duy nhất bên em, tận tâm yêu thương, nhưng khoảng trống của một mái ấm trọn vẹn vẫn âm ỉ trong lòng.
Cùng hoàn cảnh thiếu vắng tình thương, em Ánh N. chia sẻ nỗi đau mất mẹ vì đại dịch COVID-19. Em ước có thể quay về năm 2019, để được nấu những bữa ăn mẹ yêu thích, để ghi lại nhiều kỷ niệm hơn bên mẹ. Em nhớ như in bữa cơm sum vầy cuối cùng, và từ đó, mọi thứ chỉ còn là hồi ức. Với em, giấc mơ về một gia đình đủ đầy vẫn luôn cháy âm ỉ.
Trong một lá thư khác, em Hoàng O. viết về cái Tết không còn ba: “Kỷ niệm ấy tưởng chừng mãi đẹp vào mỗi ngày Tết, thế nhưng đại dịch đã cướp đi ba em, để rồi mùa xuân thiếu mất một bờ vai cho ông nội dựa vào”. Dù vậy, em vẫn chọn hy vọng, chọn vững vàng bên người thân còn lại. Em tin, tình yêu thương sẽ thắp lại mùa xuân.
Những tâm thư ấy không chỉ là câu chuyện của riêng Đăng K., Ánh N. hay Hoàng O., mà là tiếng nói của hàng ngàn trẻ mồ côi đang thiếu vắng vòng tay ba mẹ, đang khao khát một tổ ấm đúng nghĩa.
Theo báo cáo của Cục Trẻ em (Bộ LĐ-TB&XH), tính đến cuối năm 2022, cả nước có 4.386 trẻ em mồ côi do COVID-19, trong đó khu vực Đông Nam Bộ chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Phần lớn các em sống cùng ông bà hoặc họ hàng – những người cũng gặp khó khăn về tài chính, chủ yếu dựa vào thu nhập không ổn định.
Khảo sát của Quỹ Khởi Sự Từ Tâm trong năm 2023-2024 cho thấy, trẻ mồ côi đang đối mặt với nhiều vấn đề tâm lý: dễ cáu gắt, cô đơn, thiếu tự tin và cảm giác bị bỏ rơi. So với mô hình chăm sóc tập trung, việc nuôi dưỡng trẻ trong môi trường gia đình giúp các em phát triển ổn định hơn về tâm lý – xã hội, ít bị kỳ thị, giữ được bản sắc văn hóa và tăng khả năng hòa nhập cộng đồng.
Dự án “Cùng Làm Cha Mẹ” do Quỹ Khởi Sự Từ Tâm triển khai hiện đang đồng hành cùng 223 trẻ mồ côi tại TP.HCM, Bình Dương và Đồng Nai. Mục tiêu của dự án là giúp trẻ được sống trong mái ấm gia đình, thay vì phải gắn bó lâu dài với các cơ sở trợ giúp, đồng thời tiếp cận các nguồn lực phát triển toàn diện và bền vững.
Các hạng mục hỗ trợ của dự án bao gồm:
- Trẻ mồ côi được chung sống cùng cha/ mẹ/ người thân, giảm tỷ lệ trẻ phải vào các trung tâm nuôi dưỡng tập trung;
- Trẻ mồ côi được đáp ứng các nhu cầu cơ bản khác, bao gồm:
- Học tập: Tiếp tục đến trường, không bị gián đoạn học tập do nghèo khó;
- Kết nối gia đình và xã hội: Trau dồi kỹ năng sống, gắn kết cùng người nuôi dưỡng, và kết nối với bạn bè;
- Phát hiện bệnh sớm: Tham gia hoạt động tầm soát sức khỏe cho trẻ em và phụ nữ trên 40 tuổi;
- Hỗ trợ xã hội khác: Các em và người nuôi dưỡng được hỗ trợ để hưởng các chính sách xã hội hiện có, như: Bảo hiểm y tế, hỗ trợ nhà ở cho các gia đình khó khăn, v.v… thông qua sự đồng hành của Hội Liên Hiệp Phụ Nữ tỉnh Đồng Nai và Bình Dương.
Hiện tại, số trẻ được dự án đồng hành vẫn còn rất ít so với thực tế. Vì thế, “Cùng Làm Cha Mẹ” kêu gọi cộng đồng tiếp tục chung tay lan tỏa yêu thương, để ngày càng nhiều trẻ em mồ côi được sống trong yêu thương, được lớn lên trong tổ ấm đúng nghĩa.
Dự án đang kêu gọi nguồn lực 450.000.000 đồng để hỗ trợ thêm 50 trẻ mồ côi với mức 1.500.000 đồng/tháng trong vòng 6 tháng (đến hết năm 2025). Khoản hỗ trợ sẽ được dùng cho nuôi dưỡng, giáo dục và chăm sóc y tế cho các em.
Không ai sinh ra đã sẵn sàng làm cha mẹ. Nhưng mỗi chúng ta đều có thể trở thành một phần trong hành trình nuôi dưỡng yêu thương. Mỗi đóng góp – dù nhỏ – đều là viên gạch kết thành nền móng vững chãi, dựng xây tổ ấm của các em. Xin hãy cùng Dự án “Cùng Làm Cha Mẹ” viết tiếp những mùa yêu thương, để những trái tim bé bỏng không còn đơn độc.
