Tin liên quan:
Báo Thanh Niên: Giải mã nghề công tác xã hội: ‘Cho trước, nhận sau’
Báo Phụ Nữ: Giải mã nghề nghiệp trong lĩnh vực xã hội: Cơ hội và thách thức cho người trẻ
Trong bối cảnh ngày càng nhiều người trẻ quan tâm đến việc tạo ra giá trị cho cộng đồng, sáng nay 26/3/2026, Phòng Phát triển Tri thức Thiện Nguyện (thuộc Quỹ Khởi Sự Từ Tâm) đã phối hợp cùng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia thành phố Hồ Chí Minh, Viện Nghiên cứu Đời sống Xã hội (Social Life) và Cơ sở Bảo trợ xã hội Thảo Đàn tổ chức Tọa đàm K-TALK Mùa 4 với chủ đề “Giải mã nghề nghiệp trong lĩnh vực xã hội”.
Chương trình thu hút sự tham gia của nhiều chuyên gia, nhà nghiên cứu và người thực hành trong lĩnh vực phát triển xã hội tại Việt Nam, cùng hơn 100 bạn trẻ là sinh viên các ngành liên quan và thành viên, phụ trách các nhóm hoạt động thiện nguyện.
Tại tọa đàm, các diễn giả đã phác họa bức tranh toàn cảnh về lĩnh vực phát triển xã hội tại Việt Nam, trong đó nhấn mạnh mô hình vận hành chủ yếu theo dự án, với yêu cầu ngày càng cao về tính chuyên nghiệp, từ thiết kế, quản lý đến đo lường hiệu quả. Trong bối cảnh nguồn tài trợ quốc tế có xu hướng thu hẹp, các tổ chức xã hội đang chuyển dịch mạnh mẽ theo hướng đa dạng hóa nguồn lực và bản địa hóa, mở ra nhiều cơ hội nhưng cũng đặt ra yêu cầu cao hơn về năng lực cho người làm nghề.
Bên cạnh đó, thị trường việc làm trong lĩnh vực này được nhìn nhận là giàu tiềm năng nhưng phân tầng rõ rệt, đòi hỏi người trẻ không chỉ có chuyên môn mà còn cần kỹ năng thích ứng, khả năng xây dựng mạng lưới và sự chuẩn bị tâm thế vững vàng trước những thách thức về thu nhập và tính ổn định.
Từ những phân tích và chia sẻ thực tiễn, tọa đàm không chỉ giúp người tham dự hiểu rõ hơn về con đường nghề nghiệp trong lĩnh vực xã hội, mà còn gợi mở những cách tiếp cận bài bản, bền vững để các hoạt động thiện nguyện và phát triển cộng đồng tạo ra tác động lâu dài.
Ông Phùng Tấn Trung – Chuyên gia phát triển dự án, Trưởng BQL dự án Asif Foundation
đã phác họa một bức tranh toàn cảnh về lĩnh vực phát triển xã hội tại Việt Nam
Xuất phát từ thực tế nhiều người trẻ quan tâm đến lĩnh vực phát triển xã hội nhưng còn thiếu định hướng về cách hệ sinh thái vận hành, chưa có lộ trình rõ ràng để bắt đầu và cũng thiếu môi trường kết nối, dẫn dắt, TS. Trần Thị Anh Thư – Trưởng Phòng Phát triển Tri thức Thiện nguyện, Quỹ Khởi Sự Từ Tâm, Trưởng Ban Tổ chức chương trình chia sẻ: Chương trình hướng đến việc tạo ra một không gian nơi người trẻ không chỉ được cung cấp thông tin, mà còn được tiếp cận kiến thức thực tiễn, hiểu rõ yêu cầu nghề nghiệp, đồng thời từng bước chuyển từ hoạt động thiện nguyện mang tính tự phát sang cách làm bài bản, chuyên nghiệp hơn. Xa hơn, chúng tôi kỳ vọng chương trình sẽ góp phần giúp người trẻ định hình tư duy, xây dựng năng lực và kết nối cộng đồng, từ đó theo đuổi con đường phát triển xã hội một cách bền vững và lâu dài.
PGS.TS Nguyễn Đức Lộc – Viện trưởng Viện Nghiên cứu Đời sống Xã hội (SocialLife) bày tỏ kỳ vọng thông qua K-TALK Mùa 4, các bạn trẻ sẽ tiếp thu được những kiến thức và kinh nghiệm thực tiễn, từ đó định hình rõ hơn con đường theo đuổi lĩnh vực phát triển xã hội một cách bền vững và lâu dài.
Tọa đàm cũng làm rõ bức tranh hệ sinh thái các tổ chức xã hội tại Việt Nam, trong đó tổ chức phi lợi nhuận (NPO) được xem là khái niệm bao trùm, bao gồm các tổ chức phi chính phủ, quỹ xã hội, cơ sở bảo trợ và cả các nhóm thiện nguyện tự phát. Đáng chú ý, doanh nghiệp xã hội đang nổi lên như một xu hướng mới khi ngày càng nhiều người trẻ lựa chọn mô hình này để theo đuổi mục tiêu xã hội theo hướng bền vững, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn tài trợ.
Bên cạnh đó, khung pháp lý đối với quỹ xã hội và quỹ từ thiện đang được siết chặt theo hướng minh bạch và tăng cường trách nhiệm giải trình, đặt ra yêu cầu cao hơn về năng lực quản lý tài chính, báo cáo và vận hành chuyên nghiệp đối với các tổ chức, cá nhân trong lĩnh vực này.
Trước bối cảnh đó, ông Nguyễn Phú Đức, Giám đốc Quỹ Khởi Sự Từ Tâm đã chỉ ra những thách thức lớn nhất cũng như hướng thích ứng của các quỹ và doanh nghiệp xã hội hiện nay: “Để thích ứng với các yêu cầu pháp lý ngày càng cao, có ba yếu tố cốt lõi là minh bạch tài chính, chuẩn hóa quy trình vận hành và đa dạng hóa nguồn lực. Mọi hoạt động cần được quản lý theo hệ thống rõ ràng, có thể đo lường và kiểm chứng, thay vì phụ thuộc vào cách làm tự phát. Tại Quỹ Khởi Sự Từ Tâm, tiền thân là Quỹ từ thiện Kim Oanh, chúng tôi xác định ngay từ đầu phải vận hành theo hướng chuyên nghiệp, minh bạch và có hệ thống, từ quản lý tài chính đến triển khai và đánh giá hiệu quả các dự án. Khi làm tốt những yếu tố này, các quy định pháp lý không còn là rào cản, mà trở thành nền tảng để Quỹ phát triển bền vững, kiên định với sứ mệnh phụng sự cộng đồng và lan tỏa những giá trị nhân văn một cách minh bạch, có trách nhiệm.
Ông Nguyễn Phú Đức, Giám đốc Quỹ Khởi Sự Từ Tâm đã chỉ ra những thách thức lớn nhất cũng như hướng thích ứng của các quỹ và doanh nghiệp xã hội hiện nay
Tại buổi tọa đàm, nhiều bạn trẻ đã đặt câu hỏi về việc gây quỹ cho các hoạt động thiện nguyện, khi thực tế cho thấy dù dự án có ý nghĩa nhưng vẫn gặp không ít khó khăn trong việc huy động nguồn lực. Chia sẻ về vấn đề này, chuyên gia cho rằng gây quỹ không nhất thiết phải bắt đầu từ những nguồn lớn, mà có thể đi từ chính cộng đồng gần nhất. Theo đó, một nhóm khoảng 10 người có thể cùng đóng góp ban đầu, sau đó mỗi người tiếp tục kết nối thêm 10 người khác, tạo thành mạng lưới lan tỏa theo cấp số nhân. Với cách tiếp cận này, một dự án quy mô vài trăm triệu đồng hoàn toàn có thể được huy động từ nhiều nguồn nhỏ, thông qua sự chung tay của cộng đồng. Điều quan trọng không chỉ là số tiền mà là khả năng xây dựng niềm tin và kết nối, nền tảng cốt lõi để các hoạt động thiện nguyện có thể duy trì và phát triển bền vững.
Anh Nguyễn Tiến Danh – Quỹ Hy Vọng (Hope Foundation, VnExpress) đã chia sẻ kinh nghiệm huy động nguồn lực từ cộng đồng, với tổng giá trị gây quỹ trong năm 2025 hàng chục tỷ đồng, qua đó mang đến nhiều bài học thực tiễn cho người tham dự.
Từ câu chuyện nguồn lực, các diễn giả cũng mở rộng thảo luận sang vai trò của công nghệ trong lĩnh vực xã hội, đặc biệt trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) đang phát triển mạnh mẽ. Theo đó, AI được đánh giá sẽ tạo ra nhiều thay đổi trong cách tiếp cận và vận hành các hoạt động xã hội, nhất là trong phân tích dữ liệu, nghiên cứu và quản lý dự án.
TS. Võ Hoàng Sơn – giảng viên khoa công tác Xã hội – Xã hội học – Nhân học, Trường ĐHKHXH&NV, ĐHQG TP.HCM nhấn mạnh, điều cốt lõi mà AI không thể thay thế chính là sự dấn thân và tính con người. “Những người làm công tác xã hội cần sự thấu cảm, sự kết nối và trải nghiệm thực tế với cộng đồng, đó là điều không công nghệ nào có thể thay thế,” Bên cạnh đó, AI được nhìn nhận như một công cụ hỗ trợ tích cực, giúp tối ưu công việc và nâng cao hiệu quả triển khai dự án. Trong bối cảnh nhiều ngành nghề có thể bị thay đổi bởi công nghệ, các lĩnh vực gắn với con người như y tế, công tác xã hội và phát triển cộng đồng được dự báo sẽ ngày càng đóng vai trò quan trọng. Công nghệ có thể hỗ trợ, nhưng để hiểu, để kết nối và tạo ra thay đổi thực sự, vẫn cần con người và cộng đồng. Đây là lĩnh vực mà vai trò của con người sẽ luôn là trung tâm.
Những băn khoăn, trăn trở của người tham dự đã được các chuyên gia lắng nghe và sẻ chia, qua đó mở ra thêm nhiều góc nhìn thực tiễn và giúp mỗi người dần tìm thấy hướng đi phù hợp cho mình.
Không chỉ dừng lại ở góc nhìn từ chuyên gia, những thay đổi trong nhận thức cũng được thể hiện rõ qua chính người tham dự chương trình. Bạn Nguyễn Minh Anh, sinh viên năm 4 trường ĐHKHXH&NV, ĐHQG TP.HCM chia sẻ: “Trước đây, khi tham gia các hoạt động thiện nguyện, em chủ yếu làm theo cảm xúc và sự nhiệt tình, chưa thật sự hiểu rõ cách để tạo ra tác động lâu dài. Sau K-TALK Mùa 4, điều khiến em thay đổi nhiều nhất là nhận ra rằng làm việc trong lĩnh vực xã hội không chỉ cần cái tâm, mà còn cần kiến thức, kỹ năng và một cách tiếp cận bài bản, chuyên nghiệp. Em hiểu rằng nếu muốn đi xa hơn trên con đường này, mình cần học cách phân tích vấn đề, xây dựng dự án và làm việc có kế hoạch, chứ không chỉ dừng lại ở những hoạt động ngắn hạn. Điều đó giúp em định hình rõ hơn về con đường nghề nghiệp trong tương lai, để có thể đóng góp cho cộng đồng một cách bền vững và ý nghĩa hơn.”
Ban Tổ chức, các chuyên gia, nhà nghiên cứu, người thực hành trong lĩnh vực phát triển xã hội cùng các bạn trẻ đã chụp ảnh lưu niệm sau chương trình.
K-TALK Mùa 4 khép lại không chỉ bằng những chia sẻ kiến thức, mà còn mở ra một bức tranh toàn diện về lĩnh vực phát triển xã hội, từ cách vận hành theo dự án, bài toán nguồn lực, yêu cầu pháp lý đến vai trò của công nghệ trong bối cảnh mới. Qua đó, chương trình không chỉ giúp người trẻ hiểu rõ hơn con đường nghề nghiệp mà còn đặt ra một yêu cầu rõ ràng: để đi đường dài trong lĩnh vực này, cần nhiều hơn sự nhiệt huyết đó là năng lực, tư duy hệ thống và sự dấn thân thực sự với cộng đồng.
Từ những góc nhìn của chuyên gia đến trải nghiệm của người tham dự, K-TALK Mùa 4 đã góp phần thu hẹp khoảng cách giữa hoạt động thiện nguyện tự phát và cách làm chuyên nghiệp, bài bản. Quan trọng hơn, chương trình đã gieo vào người trẻ một định hướng rõ ràng hơn, một niềm tin vững chắc hơn để dấn thân, kết nối và tạo ra những giá trị tích cực, bền vững cho cộng đồng trong hành trình phía trước.
